8 min leestijd

Een goed plan van aanpak bij een RI&E vertaalt vastgestelde risico’s naar concrete maatregelen, verantwoordelijken en deadlines. Zo voorkom je dat je RI&E in een map verdwijnt en werk je aantoonbaar aan veiligheid en gezondheid. Op deze pagina vind je een praktisch PvA-voorbeeld, uitleg per onderdeel en handige tips om direct te starten. Wil je het hele traject zelf doen? Lees hoe je een RI&E opstelt en het plan van aanpak uitwerkt.

Inhoudsopgave

  1. 1Wat is een plan van aanpak binnen de RI&E?
  2. 2Wat moet er in een plan van aanpak RI&E staan?
  3. 3Is een plan van aanpak verplicht?
  4. 4Praktisch plan van aanpak RI&E voorbeeld
  5. 5Voorbeeld RI&E met plan van aanpak voor meerdere risico’s

Belangrijkste punten

  • Het plan van aanpak (PvA) is een verplicht onderdeel van de RI&E met maatregelen, termijnen en verantwoordelijken.
  • Formuleer maatregelen concreet en toetsbaar; vermijd vage bewoordingen.
  • Prioriteer op risico en plan realistische deadlines en eventueel budget.
  • Leg voortgang en evaluatie vast en houd het PvA actueel bij veranderingen.
  • Gebruik overzichtelijke tabellen voor meerdere risico’s; dit ondersteunt audits en toetsing.

Wat is een plan van aanpak binnen de RI&E?

Het plan van aanpak is het actiedeel van de RI&E. In de risico-inventarisatie en -evaluatie breng je de arbeidsrisico’s binnen je organisatie in kaart. In het plan van aanpak leg je vervolgens vast hoe je die risico’s gaat verminderen of beheersen. Denk aan maatregelen voor fysieke belasting, machineveiligheid, beeldschermwerk, werkdruk, gevaarlijke stoffen of interne verkeersroutes.

Een RI&E zonder plan van aanpak is niet compleet. Je laat dan namelijk wel zien welke knelpunten er zijn, maar niet hoe je die oplost. Daarom zoeken veel werkgevers specifiek op termen als voorbeeld plan van aanpak RI&E, RI&E plan van aanpak voorbeeld of voorbeeld RI&E en plan van aanpak. De behoefte daarachter is logisch: je wilt een document dat niet alleen formeel klopt, maar ook op de werkvloer uitvoerbaar is. Lees meer over de verschillen en samenhang tussen RI&E en plan van aanpak.

Wat moet er in een plan van aanpak RI&E staan?

De exacte vorm kan verschillen per organisatie of branche-instrument, maar in de praktijk bevat een goed plan van aanpak altijd een vaste set onderdelen. Daarmee maak je per risico direct duidelijk wat er moet gebeuren en wat de voortgang is.

  • Het risico of de bevinding uit de RI&E
  • De oorzaak of bron van het risico
  • De maatregel die je gaat nemen
  • De prioriteit of risicoklasse
  • Wie verantwoordelijk is voor uitvoering
  • De planning of deadline
  • De status of evaluatie van de maatregel
  • Eventueel het restrisico na uitvoering

Hoe concreter je dit invult, hoe bruikbaarder het document wordt. Een maatregel als “meer aandacht voor veiligheid” is te algemeen. “Jaarlijkse heftruckinstructie invoeren, certificaten controleren en rijroutes markeren vóór 1 juli” is wel concreet genoeg om op te volgen. Een praktische RI&E checklist helpt om deze onderdelen gestructureerd te verzamelen voor je plan van aanpak.

Is een plan van aanpak verplicht?

Ja. Werkgevers die een RI&E moeten hebben, moeten ook een plan van aanpak opstellen. Volgens artikel 5 van de Arbowet is het plan van aanpak een vast onderdeel van een complete RI&E en moet daarin staan welke maatregelen worden genomen en binnen welke termijn dat gebeurt.

In de praktijk betekent dit dat je niet alleen risico’s signaleert, maar ook prioriteiten stelt, acties plant en verantwoordelijkheden toewijst. Als er een ondernemingsraad is, heeft die instemmingsrecht op de RI&E en het plan van aanpak. Daarnaast is het belangrijk om de RI&E en het plan van aanpak actueel te houden wanneer werkmethoden, omstandigheden of inzichten veranderen.

Praktisch plan van aanpak RI&E voorbeeld

Hieronder zie je een compact en bruikbaar voorbeeld. Dit voorbeeld laat zien hoe een maatregel uit de RI&E wordt vertaald naar een concreet actiepunt in het PvA.

Onderdeel Voorbeeldinvulling
Risico Magazijnmedewerkers lopen risico op aanrijdingen door intern transport met heftruck en pompwagen.
Oorzaak / bron Looproutes en rijroutes zijn niet duidelijk gescheiden en er ontbreken vaste verkeersafspraken.
Maatregel Rij- en looproutes markeren, verkeersregels opstellen, medewerkers instrueren en periodiek controleren op naleving.
Prioriteit Hoog
Verantwoordelijke Operationeel manager
Benodigd budget €750 voor vloermarkering, borden en instructiemateriaal
Deadline Uiterlijk 30 juni 2026
Evaluatie Na 6 weken controle op naleving en incidentmeldingen
Restrisico Midden, mits instructie en routing structureel worden gehandhaafd

Dit voorbeeld plan van aanpak RI&E is bewust praktisch gehouden. Je ziet direct welk probleem er speelt, wat de maatregel is, wie het regelt en wanneer het klaar moet zijn. Precies dat maakt een plan van aanpak bruikbaar voor audits, toetsing en dagelijkse opvolging.

Voorbeeld RI&E met plan van aanpak voor meerdere risico’s

Een volledig voorbeeld RI&E met plan van aanpak bevat meestal meerdere maatregelen naast elkaar. Daardoor kun je prioriteiten stellen en acties gefaseerd uitvoeren. Onderstaand schema laat zien hoe dat eruit kan zien.

Risico Maatregel Verantwoordelijke Planning Prioriteit
Beeldschermwerk kan arm-, nek- en schouderklachten veroorzaken; ook rugklachten komen voor Werkplekken ergonomisch instellen en medewerkers instructie geven HR / leidinggevende Binnen 2 maanden Midden
Onvoldoende BHV-bezetting per dienst Extra BHV’ers opleiden en rooster aanpassen Directie / HR Binnen 3 maanden Hoog
Hoge werkdruk in piekperioden Werkverdeling aanpassen en bezettingsplanning vooraf maken Afdelingsmanager Voor volgende piekperiode Midden
Gladheid bij entree in natte perioden Antislipmatten plaatsen en schoonmaakfrequentie verhogen Facilitair verantwoordelijke Binnen 2 weken Hoog

Zo’n overzicht maakt direct duidelijk dat een RI&E plan voorbeeld niet uit lange teksten hoeft te bestaan. Een goede structuur en concrete formulering zijn belangrijker dan uitgebreide toelichting.

Uitleg per onderdeel van het PvA

1. Benoem het risico zo specifiek mogelijk

Schrijf niet alleen “valgevaar” of “werkdruk”, maar omschrijf waar het risico voorkomt en voor wie. Bijvoorbeeld: “in het magazijn staan pallets regelmatig buiten de stellingen, waardoor struikelgevaar ontstaat voor orderpickers”. Hoe specifieker de omschrijving, hoe makkelijker je later een passende maatregel kiest.

2. Noteer de bron of oorzaak

De oorzaak helpt om niet alleen symptomen te bestrijden. Gaat het mis door onduidelijke instructies, een gebrek aan training, slechte inrichting van de werkplek of achterstallig onderhoud? De bron bepaalt welke maatregel het meest effectief is.

3. Formuleer de maatregel concreet

Een maatregel moet uitvoerbaar zijn. Vermijd vage formuleringen zoals “extra aandacht geven aan veiligheid”. Beschrijf liever wat je echt gaat doen, bijvoorbeeld “jaarlijkse toolboxmeeting invoeren voor veilig werken met ladders en aanwezigheid registreren”.

4. Geef prioriteit aan de actie

Niet elk risico hoeft met dezelfde snelheid te worden opgepakt. Risico’s met een grote kans op letsel of verzuim krijgen voorrang. Door prioriteit toe te voegen, bijvoorbeeld hoog, midden of laag, wordt je planning realistischer en verdedigbaar.

5. Wijs een verantwoordelijke aan

Zonder eigenaar blijft een maatregel vaak liggen. Koppel daarom elke actie aan een functie of naam. Dat kan een leidinggevende zijn, HR, facilitair, preventiemedewerker of directie. Zorg wel dat die persoon ook invloed heeft op uitvoering en budget.

6. Zet er een duidelijke deadline bij

Een plan van aanpak zonder planning geeft weinig houvast. Werk daarom met een concrete datum of een heldere termijn, zoals “voor 1 september” of “binnen 6 weken na vaststelling van de RI&E”. Volgens de Arbowet moet in het plan van aanpak staan binnen welke termijn maatregelen worden genomen.

7. Leg vast hoe je evalueert

Na uitvoering moet je beoordelen of de maatregel werkt. Dat kan via werkplekinspecties, incidentcijfers, terugkoppeling van medewerkers of een herbeoordeling van het risico. Zo voorkom je dat een maatregel alleen op papier is afgerond.

Hoe stel je zelf een RI&E plan van aanpak op?

Wil je zelf aan de slag met een RI&E plan voorbeeld, dan helpt een vaste werkwijze. Daarmee voorkom je dat je risico’s overslaat of acties te algemeen opschrijft.

  1. Inventariseer alle relevante arbeidsrisico’s binnen je organisatie, bijvoorbeeld met een RI&E vragenlijst.
  2. Beoordeel per risico de ernst, kans en prioriteit.
  3. Kies per punt een maatregel die het risico echt vermindert.
  4. Bepaal wie de maatregel uitvoert en welk budget nodig is.
  5. Noteer een realistische deadline.
  6. Controleer periodiek of de maatregel is uitgevoerd en effect heeft.
  7. Werk het plan van aanpak bij zodra omstandigheden veranderen.

Dit zijn in de kern ook de stappen die je terugziet in een stappenplan voor je RI&E. Of je nu een klein kantoor, horecabedrijf, winkel of werkplaats hebt: de logica blijft hetzelfde.

Kan je zelf een RI&E en plan van aanpak opstellen?

Dat kan in veel gevallen, zolang je voldoende inzicht hebt in de risico’s binnen jouw organisatie en werkt met een passende methode of een erkend instrument. Voor kleinere organisaties is dat vaak goed te doen, zeker als de werkzaamheden overzichtelijk zijn. Wel moet het resultaat volledig, praktisch en actueel zijn.

Voor veel werkgevers is vooral de vertaalslag naar een goed plan van aanpak bij de RI&E lastig. Risico’s herkennen lukt vaak nog wel, maar maatregelen concreet formuleren, prioriteren en juridisch bruikbaar vastleggen kost meer tijd. Daarom kiezen veel mkb-bedrijven ervoor om hun RI&E met plan van aanpak te laten opstellen en toetsen, zodat ze beschikken over een compleet rapport dat direct toepasbaar is op de werkvloer.

Veelgemaakte fouten in een plan van aanpak

  • Maatregelen te algemeen formuleren
  • Geen verantwoordelijke aanwijzen
  • Geen deadline opnemen
  • Alle risico’s dezelfde prioriteit geven
  • Geen evaluatiemoment plannen
  • Het PvA niet actualiseren na veranderingen in werkprocessen
  • Alleen de RI&E bewaren, maar het plan van aanpak niet actief opvolgen

Juist deze fouten zorgen ervoor dat een RI&E plan van aanpak voorbeeld op papier wel compleet lijkt, maar in de praktijk weinig waarde heeft. Een goed PvA is kort, concreet en actueel.

Wanneer moet je het plan van aanpak actualiseren?

Je werkt het plan van aanpak bij wanneer er nieuwe risico’s ontstaan of wanneer bestaande maatregelen niet meer voldoende zijn. Denk aan gewijzigde werkmethoden, verhuizing, verbouwing, nieuwe machines, groei in personeel, andere werkprocessen of incidenten op de werkvloer. Ook periodieke controle blijft belangrijk, juist om te voorkomen dat openstaande acties uit beeld verdwijnen.

Een actueel plan van aanpak laat zien dat je niet alleen een RI&E hebt opgesteld, maar er ook echt mee werkt. Dat is belangrijk voor de veiligheid van medewerkers en voor je aantoonbaarheid als werkgever.

Praktische hulp bij een RI&E met plan van aanpak

Wil je liever niet zelf puzzelen met de opbouw, formulering en actualisatie van je PvA? RIE Nederland helpt bedrijven in Nederland met een RI&E-pakket inclusief plan van aanpak. Daarbij wordt het rapport praktisch opgezet, getoetst waar nodig en digitaal beschikbaar gehouden. Je ontvangt niet alleen een overzicht van de risico’s, maar ook een helder PvA met maatregelen, prioriteiten en planning. Voor veel mkb-bedrijven is dat de snelste manier om te beschikken over een bruikbaar en compleet document. Je kunt ook werken met een digitale RI&E-tool die automatisch een plan van aanpak genereert.

Veelgestelde vragen

Wat staat er in een plan van aanpak RI&E?

In een plan van aanpak staan de risico’s uit de RI&E, de maatregelen die je neemt, de prioriteit, wie verantwoordelijk is, wanneer de maatregel wordt uitgevoerd en hoe je de voortgang of effectiviteit evalueert.

Wat zijn de 3 stappen van een RI&E?

In grote lijnen bestaat de RI&E uit drie stappen: risico’s inventariseren, risico’s beoordelen en maatregelen vastleggen in een plan van aanpak.

Wat moet er in de RI&E staan?

Een RI&E bevat een overzicht van arbeidsrisico’s binnen de organisatie, een beoordeling van die risico’s en een plan van aanpak met concrete verbetermaatregelen. Samen vormen die onderdelen de basis van goed arbobeleid.

Kan ik zelf een RI&E opstellen?

Ja, dat kan in veel situaties, vooral als je een geschikt branche-instrument gebruikt en de risico’s binnen je organisatie goed kunt beoordelen. Wel moet de RI&E volledig en bruikbaar zijn, inclusief een concreet plan van aanpak.

Hoe uitgebreid moet een voorbeeld plan van aanpak RI&E zijn?

Zo uitgebreid als nodig, maar niet langer dan nodig. Per risico moet direct duidelijk zijn wat er speelt, welke maatregel volgt, wie verantwoordelijk is en wanneer de actie klaar moet zijn. Duidelijkheid is belangrijker dan lengte.

Pjotr Leijdekkers

Pjotr Leijdekkers

Eigenaar · RIE Nederland

Pjotr Leijdekkers is ondernemer en eigenaar van RIE-NL, ontstaan vanuit de overtuiging dat veel bedrijven worstelen met de complexiteit, kosten en tijdsinvestering van een RI&E. Hij zag dat traditionele RI&E-trajecten vaak onnodig ingewikkeld en duur zijn, waardoor ondernemers het uitstellen of als last ervaren.

Met RIE-NL speelt Pjotr in op deze uitdaging door een goedkope, snelle en eenvoudige digitale RI&E aan te bieden voor bedrijven in Nederland. De aanpak is gebaseerd op een heldere vragenlijst zonder ingewikkeld gedoe en levert automatisch een Plan van Aanpak op. Zo helpt RIE-NL ondernemers om eenvoudig te voldoen aan wet- en regelgeving, zonder dat het hun dagelijkse bedrijfsvoering in de weg zit.